Trước khi bị UEFA xóa bỏ từ mùa giải 2021/22, luật bàn thắng sân khách đã từng là yếu tố then chốt tạo nên không ít màn lội ngược dòng kịch tính tại Champions League.
Trong quá khứ, chỉ một pha lập công trên sân đối phương cũng đủ làm thay đổi hoàn toàn cục diện của một cặp đấu tại Champions League. Theo quy định cũ, nếu tổng tỷ số sau hai lượt trận bằng nhau, đội nào ghi được nhiều bàn hơn trên sân khách sẽ là đội giành vé đi tiếp. Chính vì vậy, mỗi bàn thắng của đội khách mang sức nặng lớn hơn hẳn so với một bàn thắng thông thường. Từ mùa 2021/22, UEFA đã chính thức bãi bỏ điều luật này, thế nhưng những dấu ấn về chiến thuật lẫn cảm xúc mà nó để lại vẫn còn in đậm trong lòng người hâm mộ.
Vì sao một bàn thắng sân khách có thể quyết định cả vòng đấu?
Thử lấy ví dụ: đội A để thua 1-2 trên sân đối phương ở lượt đi, sau đó thắng 1-0 ở lượt về. Tổng tỷ số là 2-2, nhưng theo luật cũ, đội A vẫn đi tiếp nhờ có một bàn thắng trên sân khách, trong khi đối thủ không ghi được bàn nào khi phải làm khách. Ngược lại, nếu đối thủ chỉ cần ghi một bàn ở lượt về, đội A lập tức rơi vào thế phải tìm thêm bàn thắng để xoay chuyển tình hình.
Chính điều này buộc các HLV phải tính toán kỹ lưỡng giữa việc tấn công và phòng ngự. Đội được đá lượt đi trên sân nhà thường e dè trong việc đẩy cao đội hình vì lo bị thủng lưới; trong khi đội khách lại có thêm động lực tìm bàn thắng dù không nắm nhiều thời lượng kiểm soát bóng. Bước sang lượt về, chỉ một bàn thắng bất ngờ cũng có thể khiến đối phương phải thay đổi hoàn toàn lối chơi.
Những màn lội ngược dòng nào gắn với quy định này?
Tại tứ kết Champions League 2017/18, Roma thua Barcelona 1-4 ngay tại Camp Nou nhưng sau đó thắng 3-0 trên sân nhà. Tổng tỷ số là 4-4, và Roma giành quyền đi tiếp nhờ bàn thắng sân khách. Chỉ một mùa giải sau, Tottenham cũng vượt qua Ajax ở bán kết sau khi thua 0-1 ở lượt đi và thắng 3-2 ngay trên sân đối thủ. Đây đều là những ví dụ tiêu biểu cho thấy tác động mạnh mẽ của luật cũ.
Theo lý giải của UEFA, lợi thế sân nhà đã dần mai một theo thời gian, và quy định này có thể khiến các đội chủ nhà thi đấu dè dặt hơn. Kể từ mùa 2021/22, nếu tổng tỷ số hòa sau hai lượt trận, hai đội sẽ bước vào hiệp phụ và sau đó là loạt luân lưu nếu cần thiết. Bàn thắng sân khách vẫn giữ nguyên giá trị chuyên môn, nhưng không còn được ưu tiên dùng để phân định đội đi tiếp.
Việc thay đổi này giúp các cặp đấu được định đoạt dựa trên tổng số bàn thắng cùng phần thi đấu bổ sung, đồng thời mở ra nhiều phương án chiến thuật đa dạng hơn so với giai đoạn trước.
